Mt 20,1-16
ĐsLm. Bênađô Trần Nghiêm
Thưa anh chị em,
Dụ ngôn Những người thợ làm vườn nho (Mt 20, 1-16) là một trong những mạc khải tuyệt đẹp nhất về lòng thương xót của Thiên Chúa. Người ông chủ đi ra từng canh giờ, từ hửng sáng cho đến giờ thứ mười một, để mời gọi con người vào làm việc. Cuối ngày, ông trả cho mỗi người một quan tiền, bất luận họ làm mười hai tiếng hay chỉ một giờ. Lòng bao dung ấy thật bao la, nhưng cay đắng thay, bản tính xảo quyệt của con người lại biến lòng thương xót thành cái cớ cho sự tự mãn và lười biếng.
Có người thản nhiên tự nhủ: “Vậy thì dại gì mà theo Chúa sớm cho vất vả? Cứ tự do tận hưởng trọn vẹn cuộc đời, chờ đến giờ thứ mười một, phút cuối đời, rồi thống hối cũng chẳng muộn!” Thậm chí, có người còn thực dụng đến mức tính toán: “Cứ lo làm ăn tích trữ tiền bạc, sau này bỏ tiền xin lễ, làm từ thiện mua lại linh hồn, vì đằng nào Chúa chẳng cho người làm giờ cuối một đồng!“
Thưa cộng đoàn, đứng dưới góc độ Thần học Luân lý, thái độ này không phải là sự khôn ngoan, mà là một ảo tưởng gian dối và một sự xúc phạm nghiêm trọng đến Tình Yêu Thiên Chúa.
- Tội Trông cậy quá mức: Sự coi thường Tình Yêu
Trong thần học luân lý, tư tưởng trì hoãn hoán cải để lợi dụng lòng thương xót chính là hình thức điển hình của tội trông cậy quá mức, một tội phạm đến Chúa Thánh Thần. Đó là khi con người cố tình phạm tội và sống vô trách nhiệm vì tin rằng Thiên Chúa bắt buộc phải tha thứ cho mình. Chúng ta đang biến ơn cứu độ thành một “thương vụ” và coi lòng thương xót của Đấng Tối Cao như một nghĩa vụ hiển nhiên Ngài phải thực hiện. Nhưng Thiên Chúa không phải là một đối tác làm ăn để chúng ta thương lượng hay mặc cả bằng tiền bạc.
- Ảo tưởng về “Sự hoán cải phút bù giờ”
Phương trình “Cứ tích tiền rồi mua sự sống đời đời bằng việc xin lễ” là một sai lầm thần học sâu sắc. Phụng vụ và các Thánh lễ cầu cho người qua đời là sự hiệp thông thánh thiện, chứ không phải một lá cờ miễn trừ để con người tự do sống bất chính. Sự tha thứ của Thiên Chúa luôn đòi hỏi một trái tim hoán cải chân thành.
Trái tim con người giống như một thanh sắt. Khi chúng ta liên tục đắm chìm trong tội lỗi và trì hoãn hoán cải, trái tim đó sẽ chai lì và xơ cứng theo thời gian. Đến giờ thứ mười một, liệu chúng ta có còn đủ khả năng để mở lòng đón nhận ân sủng, hay tâm hồn đã trở nên mù lòa trước cái thiện? Hơn nữa, ai trong chúng ta có thể làm chủ được “giờ thứ mười một” của đời mình không? Sự sống là hữu hạn và cái chết thường đến như “kẻ trộm”. Cá cược linh hồn mình vào một khoảnh khắc không thể biết trước là một trò chơi vô cùng nguy hiểm.
- Làm việc trong Vườn Nho là ơn huệ, không phải là bắt buộc
Nguyên nhân cốt lõi khiến nhiều người muốn “chờ đến giờ cuối” là vì họ coi việc sống theo luật Chúa, đi lễ, thờ phượng là một gánh nặng. Họ không hiểu rằng: Được ở trong Vườn Nho từ giờ thứ nhất chính là một ân sủng lớn lao.
Người thợ làm việc từ sáng sớm được sống trọn một ngày dưới sự chăm sóc và tình yêu của Ông Chủ. Người thợ giờ thứ mười một không phải là kẻ khôn ngoan lách luật, mà là người đáng thương vì đã lãng phí mười một canh giờ đời mình trong sự vô định, lạc lối và trống rỗng. Đi theo Chúa từ sớm không phải là chịu thiệt thòi, mà là được tận hưởng bình an và ý nghĩa sống trọn vẹn từng khoảnh khắc.
Kính thưa cộng đoàn,
Thiên Chúa ban một quan tiền cho người giờ thứ mười một để khẳng định rằng không bao giờ là quá muộn để trở về. Nhưng Ngài không bao giờ dung dưỡng sự tính toán xảo quyệt. Quan tiền ấy là quà tặng của Tình Yêu tự do, không phải là món nợ Ngài phải trả cho sự ranh ma của con người.
Hôm nay, khi nghe tiếng Chúa, xin chớ cứng lòng. Đừng đợi đến khi đôi tay đã kiệt sức mới chịu chắp lại cầu nguyện, và đừng chờ đến khi ngọn đèn cuộc đời sắp tắt mới đi tìm Ánh Sáng. Hãy bước vào Vườn Nho của Chúa ngay hôm nay, bằng một trái tim biết ơn chứ không bằng một bộ óc tính toán. Amen.