(Dựa trên Lc 12,13-21: Dụ ngôn người phú hộ ngu ngốc)
Trong bài Tin Mừng theo Thánh Luca chương 12, Chúa Giêsu kể một dụ ngôn làm chúng ta phải suy nghĩ sâu sắc: một người phú hộ có mùa màng bội thu đến nỗi không đủ kho để chứa. Ông quyết định phá những kho nhỏ để xây kho lớn hơn, rồi tự nhủ: “hồn ta hỡi, mình bây giờ ê hề của cải, dư xài nhiều năm. Thôi, cứ nghỉ ngơi, cứ ăn uống vui chơi cho đã!’ Nhưng Thiên Chúa lại phán: “Đồ ngốc! Nội đêm nay, người ta sẽ đòi lại mạng ngươi, thì những gì ngươi sắm sẵn đó sẽ về tay ai?”
Đây không phải chỉ là một câu chuyện xưa cũ, mà là một lời cảnh tỉnh mạnh mẽ cho chúng ta – những người sống giữa một thế giới tiêu dùng, đầu tư, tích trữ, và chạy theo an toàn vật chất.
I. Của cải không phải là tội lỗi, nhưng là một thử thách
Trước hết, chúng ta cần xác định rõ: của cải vật chất không phải là điều xấu. Thánh Kinh không lên án người giàu chỉ vì họ giàu. Thật ra, Thiên Chúa ban cho con người khả năng làm việc, phát triển, và sinh hoa trái từ đất đai, từ tài năng của mình.
Nhưng vấn đề nằm ở cách chúng ta sử dụng và đặt niềm tin vào của cải. Người phú hộ trong dụ ngôn không bị kết án vì ông thu hoạch nhiều, mà vì ông đặt toàn bộ sự sống, tương lai và linh hồn mình nơi của cải vật chất, đến độ quên mất Đấng ban sự sống.
II. Sai lầm của người phú hộ: Đặt mình làm trung tâm
Người phú hộ không phạm tội ác rõ ràng nào, nhưng mọi lời ông nói đều xoay quanh chính mình:
“Tôi sẽ làm gì đây?… Tôi sẽ phá kho… tôi sẽ xây cái lớn hơn… tôi sẽ thu tích… tôi sẽ an nhàn…”
Trong suốt lời độc thoại của ông, không một lần ông nhắc đến Thiên Chúa, đến người nghèo, hay đến cộng đồng. Tâm hồn ông chỉ đầy mình ông.
Và điều đáng sợ nhất: ông nghĩ rằng của cải sẽ bảo đảm cho linh hồn ông được bình an. Nhưng Chúa cho thấy điều ngược lại: của cải không thể mua sự sống, không kéo dài tuổi thọ, và càng không mua được phần rỗi linh hồn.
III. Sống khôn ngoan với của cải: Con đường của người Kitô hữu
Chúa Giêsu kết thúc dụ ngôn bằng một câu rất quan trọng: “Ai tích trữ của cải cho mình mà không làm giàu trước mặt Thiên Chúa thì cũng sẽ như thế.”
Làm giàu trước mặt Thiên Chúa là gì?
- Đặt Thiên Chúa làm chủ thực sự của cuộc đời
Người Kitô hữu không coi mình là chủ, mà là người quản lý. Của cải là hồng ân, được trao để sinh ích lợi – không chỉ cho bản thân, mà cho tha nhân và Nước Trời. Quản lý tốt không phải là cất giữ trong kho, mà là biết chia sẻ và đầu tư vào những gì có giá trị đời đời.
- Sống tình liên đới với người nghèo và đau khổ
Thánh Gioan viết: “Nếu ai có của cải thế gian và thấy anh em mình lâm cảnh túng thiếu, mà chẳng động lòng thương, thì làm sao tình yêu Thiên Chúa ở lại trong người ấy được?” (1 Ga 3,17).
Người Kitô hữu chân chính biết chia sẻ như Đức Kitô đã tự hiến trọn vẹn. Thánh Bênađô nói: “Những gì dư thừa của bạn là lương thực của người nghèo.”
- Biết sống đơn sơ, vừa đủ và tín thác vào Chúa
Thế gian dạy chúng ta tích trữ càng nhiều càng tốt để được an toàn. Nhưng Tin Mừng mời gọi chúng ta sống nghèo khó trong tâm hồn, tức là không lệ thuộc vào của cải, biết dừng lại đúng lúc và biết nói “đủ”.
Chúa Giêsu nói: “Nhưng hãy tích trữ cho mình những kho tàng trên trời, nơi mối mọt không làm hư nát, và kẻ trộm không khoét vách lấy đi” (Mt 6,20). Kho tàng ấy là lòng bác ái, đời sống cầu nguyện, và sự công chính.
IV. Cái chết – Hồi chuông cảnh tỉnh mọi toan tính
Người phú hộ không ngờ rằng ông không còn sống nổi đến sáng hôm sau. Cái chết đến đột ngột và bẻ gãy tất cả kế hoạch của ông. Cái chết ấy không phải là sự trừng phạt, mà là sự thật hiển nhiên của đời người. Chúng ta chứng kiến những trường hợp như ông Hoàng Nam Tiến, cựu Chủ tịch FPT Software, người đã có một sự nghiệp lẫy lừng, đầy hứa hẹn, nhưng rồi đột ngột ra đi. Điều đó cho thấy, không ai có thể biết trước ngày giờ của mình. Sự nghiệp, tiền bạc, danh vọng, tất cả có thể tan biến trong chốc lát. Vì thế, chúng ta không biết mình còn sống bao lâu. Vì vậy, người Kitô hữu phải sống mỗi ngày như thể đó là ngày cuối cùng, và sử dụng của cải như thể hôm nay mình phải trả lẽ trước Thiên Chúa.
V. Một đời sống làm giàu trước mặt Thiên Chúa
Anh chị em thân mến, đối lập với người phú hộ là hình ảnh của các thánh và những người nghèo mà giàu có trước mặt Thiên Chúa.
- Mẹ Têrêsa thành Calcutta không có tài khoản ngân hàng, nhưng đã nuôi hàng ngàn người nghèo.
- Cha Phanxicô Trương Bửu Diệp không có kho lẫm, nhưng “kho báu” là tình thương và hy sinh.
- Bao nhiêu người âm thầm chia sẻ, hy sinh, dấn thân, không có tên tuổi lớn lao, nhưng họ đang làm giàu mỗi ngày trước mặt Thiên Chúa.
Tóm lại: Chúng ta đang sống trong một thế giới đề cao vật chất, an toàn tài chính, bảo hiểm nhân thọ, đầu tư và tích trữ. Nhưng Chúa Giêsu nhắc ta: tất cả những thứ ấy sẽ qua đi, chỉ tình yêu, lòng quảng đại và sự công chính mới còn mãi.
Vì thế, hãy can đảm sống như những người quản lý khôn ngoan:
- Biết nhận ra hồng ân của cải là để phục vụ,
- Biết chia sẻ cách quảng đại cho người thiếu thốn,
- Biết dừng lại đúng lúc để sống thanh thoát,
- Và nhất là biết làm giàu trước mặt Thiên Chúa, để khi Ngài gọi ta về, ta không ra đi tay trắng.
“Đồ ngốc!” – câu nói ấy mong sao không bao giờ được thốt ra trên đời sống của chúng ta. Nhưng thay vào đó, xin cho Chúa nói: “Hỡi đầy tớ trung tín và khôn ngoan, hãy vào hưởng niềm vui của Chủ ngươi.” Amen.