Lc 9,57–62

ĐsLm. Phanxico Salesio Đỗ Duy Đông

Anh chị em thân mến!

Có lẽ một trong những câu hỏi quan trọng nhất của đời người không phải là “Tôi muốn làm gì?”, mà là: “Tôi đang đi về đâu, và tôi đang đi theo ai?”

Trên hành trình đức tin, chúng ta dễ gặp những con người rất bận rộn, thậm chí đã dâng mình cho Chúa, đã đi lễ và cầu nguyện mỗi ngày. Nhưng càng đi lâu, tâm hồn họ lại càng bị phân tán và trĩu nặng: một phần muốn trọn vẹn theo Chúa, một phần lại muốn giữ lấy sự an toàn cho chính mình; một phần muốn tiến về phía trước, một phần vẫn muốn ngoái nhìn về quá khứ.

Tin Mừng hôm nay đặt trước chúng ta ba cuộc gặp gỡ với ba khuôn mặt khác nhau, phơi bày những cuộc chiến sâu kín trong tâm lý con người khi đứng trước tiếng gọi bước theo Đức Giêsu.

Ảo tưởng về sự an toàn và tiếng gọi bước theo Thập Giá

Người thứ nhất đến với Chúa bằng một tuyên bố đầy nhiệt huyết: “Dù Thầy đi đâu, tôi cũng sẽ theo Thầy.” Nghe thật đầy nhiệt tâm và quả cảm. Thế nhưng, Đức Giêsu không đón nhận bằng những lời khen ngợi, mà Ngài đập tan ngay ảo tưởng ấy bằng một thực tế phũ phàng: “Con chồn có hang, chim trời có tổ, Con Người không có nơi gối đầu.”

Tại sao Chúa Giesu đáp lại như thế? Bởi vì con người chúng ta có một nhu cầu bản năng vô cùng mạnh mẽ: nhu cầu an toàn. Chúng ta muốn theo Chúa, nhưng ngầm đặt ra những điều kiện: “Lạy Chúa, con sẽ theo Chúa, miễn là con được an toàn, miễn là cộng đoàn thuận lợi, miễn là công việc suôn sẻ, miễn là Chúa đừng đụng đến vùng an toàn mà con đang gìn giữ.”

Nhưng theo Chúa không phải là tìm kiếm một hợp đồng bảo hiểm cho cuộc đời trần thế. Đức Giêsu mời gọi chúng ta bước vào một sự phó thác tuyệt đối, nơi chính Ngài chứ không phải tiền tài, danh vọng hay sự ổn định mới là chỗ nương tựa duy nhất của đời ta.

Cái bẫy của sự trì hoãn – “Xin cho phép tôi…”

Đến với nhân vật thứ hai, được Chúa gọi trực tiếp: “Hãy theo Ta.” Anh không từ chối, nhưng xin: “Xin cho phép tôi đi chôn cha tôi trước đã.”

Đây là một lý do rất hợp lý, rất hiếu thảo theo luân thường đạo lý. Nhưng Đức Giêsu lại đưa ra một câu nói có vẻ như ép người thanh niên phải mang tiếng bất hiếu vói cha mẹ mình: “Hãy để kẻ chết chôn kẻ chết của họ, còn anh, hãy đi loan báo Nước Thiên Chúa.” Chúa không hề phủ nhận bổn phận gia đình, Chúa cũng không dạy con người ta đổi xử tệ với Đấng sinh thành, nhưng Ngài muốn vạch trần cơ chế phòng vệ của sự trì hoãn trong tâm lý con người.

Chúng ta ít khi dám nói thẳng với Chúa: Con không muốn theo Ngài. Thay vào đó, ta dùng những lý do rất chính đáng để né tránh: Đợi con giải quyết xong chuyện này đã, Đợi con ổn định tinh thần đã, Đợi công việc xong xuôi rồi tính tiếp. Cụm từ “đợi đến khi…” hay chữ “sau này” vô tình trở thành nơi chôn cất rất nhiều ơn gọi và dự tính thánh thiện.

Phân định chân thành trước mặt Chúa không phải là kéo dài sự chần chừ, mà là dám dứt khoát đáp lời trong hiện tại.

Sự phân mảnh nội tâm và cái giá của việc “ngoái lại phía sau”

Nhân vật thứ ba theo Chúa với một quyết tâm: “Lạy Thầy, tôi sẽ theo Thầy. Tuy nhiên, anh ta bị khựng lại: “…Nhưng xin cho phép tôi về từ giã gia đình trước đã.” Chữ “Nhưng” ấy chính là hình ảnh thu nhỏ của một cõi lòng bị giằng xé giữa hai ngả đường: một phần muốn đi theo ánh sáng, một phần vẫn tiếc nuối những ràng buộc cũ (gia đình). Đó là lý do Đức Giêsu kết luận bằng một hình ảnh thực tế nhà nông rất thực tế: “Ai đã tra tay vào cày mà còn ngó lại sau lưng thì không xứng đáng với Nước Thiên Chúa.”

Người cầm cày mà mắt cứ nhìn về phía sau thì luống cày sẽ bị méo mó. Cũng vậy, một người bước theo Chúa nhưng tâm trí vẫn mãi tơ vương về quá khứ, vẫn so bì, toan tính thiệt hơn, vẫn tiếc nuối những vinh quang hay thoải mái cũ, thì không thể sống trọn vẹn cho hiện tại.

Đời sống thánh hiến không chỉ đòi hỏi ta rời bỏ một nơi chốn vật chất, mà quan trọng hơn, đòi ta phải để ơn Chúa biến đổi tận căn cái tôi cũ bên trong.

Anh chị em thân mến!

Theo Chúa không phải là một quyết định bồng bột nhất thời, cũng không phải là việc đếm xem ta đã hy sinh được bao nhiêu thứ. Theo Chúa là một cuộc hoán cải trọn đời, chuyển từ việc đặt cái tôi làm trung tâm sang việc để cho Đức Kitô làm chủ lòng mình.

Thế giới hôm nay có quá nhiều sự níu kéo: từ sự bảo đảm vật chất, nỗi sợ bị tổn thương, cho đến những hoài niệm về quá khứ. Giữa muôn vàn tiếng gọi ấy, mỗi ngày Chúa vẫn đang nhìn và hỏi chúng ta: Bạn có còn muốn bước theo Ta nữa không?

Xin Chúa ban cho chúng ta ơn canh tân nội tâm, để buông bỏ những sợ hãi và chần chừ, dám mạnh mẽ bước đi với Ngài mà không ngoái lại phía sau.