Lc 11, 5-13

ĐsLm. Phanxico Salesio Đỗ Duy Đông

Kính thưa cộng đoàn!

Khi đọc đoạn Tin Mừng hôm nay, chúng ta bắt gặp một nghịch lý rất đẹp và cũng đầy bất ngờ. Chúa Giêsu mở đầu bằng một lời hứa: “Các con hãy xin thì sẽ được, hãy tìm thì sẽ gặp, hãy gõ thì sẽ mở cho.”

Nghe đến đây, tự nhiên trái tim chúng ta rộn lên niềm hy vọng. Chúng ta tưởng tượng rằng Chúa sẽ ban cho mình tất cả những gì mình muốn, từ sức khỏe, sự bình an, thành công, cho đến việc giải quyết những bế tắc trong gia đình, trong cộng đoàn hay trong công việc.

Nhưng ngạc nhiên thay, ở phần kết của bài Tin Mừng, Chúa Giêsu không nói rằng: “Cha các con trên trời sẽ ban cho các con tất cả những gì các con xin.” Ngài lại đúc kết bằng một câu hoàn toàn khác: “Cha các con trên trời sẽ ban Thánh Thần cho những kẻ xin Người.”

Điều đó có nghĩa là gì? Đích điểm của cầu nguyện không phải trước hết là nhận được một món quà, một phép lạ hay một sự thay đổi hoàn cảnh từ Thiên Chúa, mà là nhận được chính Thiên Chúa. Chuyển động của một đời sống thiêng liêng trưởng thành chính là bước đi từ lời cầu xin: “Lạy Chúa, xin cho con…” cho đến khát vọng sâu thẳm hơn: “Lạy Chúa, xin cho con chính Ngài.”

Nhận ra mình “không có gì”

Đức Giêsu mở đầu bài giảng bằng hình ảnh một người bạn đến gõ cửa nhà người hàng xóm giữa đêm khuya và thốt lên một câu rất đơn giản nhưng cực kỳ sâu sắc: “Tôi có anh bạn đi đường ghé lại nhà tôi, mà tôi không có gì thết đãi anh ấy.” “Tôi không có gì.” Đó chính là điểm khởi đầu của cầu nguyện đích thực.

Trong cuộc sống, chừng nào chúng ta còn cảm thấy mình tự lo được, còn tự tin vào tài năng, sự khôn ngoan hay sức mạnh của mình, chúng ta ít khi cảm thấy thực sự cần đến Thiên Chúa. Chúng ta chỉ đến với Chúa khi chạm đến giới hạn của bản thân.

Có những lúc đối diện với thực tế, mỗi người chúng ta phải thừa nhận trong lòng: Con không đủ sức để kiên nhẫn nữa. Con không hiểu tại sao đường đời lại cay đắng thế này. Con không thể tự mình chữa lành những tổn thương trong quá khứ. Con không thể tự mình yêu thương mãi bằng sức riêng cạn kiệt của mình. Và chính khoảnh khắc ta dám nói “Con không có gì”, một sự thật vĩ đại xuất hiện: Tôi cần một Đấng khác.

Dưới lăng kính tâm lý học, một trong những dấu hiệu của sự trưởng thành là dám chấp nhận giới hạn của bản thân. Người chưa trưởng thành thường gồng mình để tỏ ra mạnh mẽ, độc lập, không cần ai và không được phép yếu đuối. Nhưng cầu nguyện đập vỡ cái ảo tưởng ấy. Cầu nguyện dạy ta dám khiêm tốn thưa với Chúa: “Lạy Chúa, con không đủ.” Và đó không phải là sự thất bại, mà là cánh cửa đầu tiên để ân sủng bước vào.

Những đêm tối của tâm hồn

Chúa Giêsu cố ý đặt câu chuyện vào thời điểm ban đêm. Trong Kinh Thánh, ban đêm không chỉ là một khoảng thời gian, mà là biểu tượng của những kinh nghiệm băng giá trong cuộc đời: đêm của cô đơn, đêm của thất bại, đêm của khủng hoảng, đêm của sự khô khan, hay đêm khi ta cảm thấy Chúa như đang vắng bóng.

Đặc biệt trong đời sống thánh hiến và tông đồ, có một nghịch lý đôi khi rất đau lòng: chúng ta ở trong nhà Chúa, vẫn đọc kinh, dâng lễ, chu toàn mọi bổn phận, phục vụ không mệt mỏi, nhưng bên trong lại là một khoảng trống.

Đó là lúc người tu sĩ, người mục tử hay bất cứ ai đang gánh vác trách nhiệm phải đứng trước Chúa mà thưa: Lạy Chúa, con không có gì để thết đãi những người đang tìm đến con. Họ cần bình an, nhưng con đang bất an. Họ cần niềm vui, nhưng con đang trống rỗng. Họ cần sự nâng đỡ, nhưng chính con đang kiệt sức.

Nhu cầu của người khác chính là chiếc roi tình yêu thúc đẩy ta phải đứng dậy, bước đi và “gõ cửa” Thiên Chúa. Không phải để xin một món quà ích kỷ, mà để thú nhận rằng trái tim ta quá nghèo nàn và ta đang cần tình yêu của Ngài để sống cho tha nhân.

Thanh luyện những ước muốn

Chúng ta cũng cần thanh luyện những ước muốn cá nhân của mình: Từ việc “Xin Chúa thay đổi hoàn cảnh” đến việc “Xin Chúa biến đổi con”. Chúa Giêsu dạy chúng ta ba động từ: Xin – Tìm – Gõ. Đó không chỉ là ba hành động, mà là ba tầng sâu của sự trưởng thành thiêng liêng:

• Ban đầu, ta xin: “Lạy Chúa, xin cho con điều này, xin lấy đi đau khổ này.”
• Dần dần, qua năm tháng, ta tìm: “Lạy Chúa, thực sự con đang cần điều gì trong cõi lòng?”
• Và cuối cùng, ta gõ: “Lạy Chúa, con không cần gì ngoài chính Ngài.”

Bởi vì nếu hiểu “xin thì sẽ được” theo nghĩa Chúa phải chiều theo ý ta, thì ta sẽ dễ ngã lòng khi bệnh tật vẫn còn, gia đình vẫn chưa hòa hợp, hoặc những thử thách cứ kéo dài. Nhưng Chúa không hứa thay đổi mọi hoàn cảnh theo ý muốn ích kỷ của chúng ta; Ngài hứa ban Thánh Thần – món quà lớn nhất có sức biến đổi từ bên trong con người chúng ta.

Cầu nguyện không phải là làm cho Thiên Chúa thay đổi ý định, mà là để Thiên Chúa thanh luyện ước muốn của chúng ta:

• Từ chỗ xin cho người khác thay đổi → thành xin cho con biết tha thứ trước.
• Từ chỗ xin được người đời công nhận → thành xin cho con cảm nghiệm sâu xa mình được Chúa yêu thương.
• Từ chỗ xin tránh khỏi thập giá → thành xin ơn can đảm để bước qua thập giá cùng với Chúa.

Kính thưa cộng đoàn!

Bài Tin Mừng hôm nay mời gọi chúng ta nhìn lại những giờ phút cầu nguyện của chính mình. Ta đến với Chúa với bao nhiêu danh mục những điều cần xin, bao nhiêu trăn trở về công việc, về cộng đoàn, về gia đình.

Nhưng hôm nay, Chúa Giêsu muốn đưa chúng ta vượt lên trên những thứ ấy. Ngài muốn trao ban cho chúng ta một kho tàng lớn lao hơn tất cả: Chính Thánh Thần của Ngài. Có Thánh Thần, hoàn cảnh bên ngoài có thể chưa thay đổi ngay, nhưng trái tim chúng ta đã được tiếp thêm một nguồn sức mạnh mới.

Thập giá có thể vẫn còn đó, nhưng ta không còn phải vác một mình trong cô đơn. Những khó khăn vẫn vây quanh, nhưng tâm hồn ta được chìm đắm trong bình an của Đấng Phục Sinh.